Raport o Smoleńsku: ukłon w stronę Rosji i zasłona dymna

Leszek Szymowski »

Mój raport będzie jeszcze bardziej bolesny dla strony polskiej – powiedział kilka miesięcy temu Jerzy Miller, pytany na konferencji prasowej o postęp prac jego zespołu nad wyjaśnianiem okoliczności katastrofy smoleńskiej. Jak się okazało, mówił prawdę. Upubliczniony przez niego 29 lipca raport winą za katastrofę obarcza bałagan panujący w polskich Siłach Zbrojnych, a jedyne błędy strony rosyjskiej wskazuje jako nie do końca właściwe zachowanie kontrolerów lotu z wieży w Smoleńsku.

Do publikacji natychmiast odniosła się strona rosyjska. Szefostwo MAK wpadło w zachwyt, że komisja oficjalnie działająca w Polsce potwierdziła większość ustaleń MAK dotyczących okoliczności katastrofy. Tym samym rządy obu państw i specjaliści obu państw zaczęli mówić jednym głosem. Jest już jedna wersja katastrofy: wersja o błędzie pilotów, niesprawnej maszynie, niedziałającym przycisku „uchod”, polskim bałaganie i złym Lechu Kaczyńskim.

Publikacja raportu stanowi oczywiście odpowiedź na opublikowaną miesiąc temu „Białą Księgę” autorstwa posłów PiS pracujących w sejmowej komisji pod przewodnictwem Antoniego Macierewicza. Posłowie PiS obarczyli winą za katastrofę stronę rosyjską i polską, przy czym jako główni winowajcy wskazani zostali najbliżsi współpracownicy Tuska: minister Arabski, minister Sikorski, minister Klich i szef BOR – generał Marian Janicki. Szef MON był głównym bohaterem negatywnym PiS-owskiej publikacji. Premier Tusk postanowił więc sytuację rozegrać PR-owsko i upiec dwie pieczenie na jednym ogniu. Najpierw zezwolił na publikację raportu, który nie wskazuje winnych, a jedynie naświetla ogólną, znaną wszystkim zainteresowanym, prawdę o złej sytuacji polskiego wojska. Raport, jako niekorzystny dla Polski, natychmiast pochwaliła strona rosyjska. W ten sposób Tusk dał mocarzom z Kremla kolejny dowód swojej lojalności.

Tym samym oficjalny dokument strony polskiej potwierdził rosyjską wersję katastrofy. Oba państwa zaangażowane w „wyjaśnianie” wydarzeń z 10 kwietnia mają więc już wspólną oficjalną wersję. Sprawa wydaje się więc zamknięta i zakończona.

Przy okazji publikacji raportu Donald Tusk ogłosił, że z rządem pożegna się główny odpowiedzialny za nieprawidłowości w wojsku, czyli szef MON Bogdan Klich. Oficjalnie Klich złożył dymisję na ręce premiera, a ten ją przyjął. Jest to oczywiście zabieg PR-owski.

Raport Millera oczywiście nie miał na celu wyjaśnienia żadnej prawdy. Trudno oczekiwać od ministra rządu PO, aby chciał rzetelnie dociekać prawdy o tragedii, która pozwoliła jego obozowi politycznemu przejąć w Polsce całkowitą i niekontrolowaną władzę.

Raport miał na celu jedynie uspokojenie opinii publicznej. Naciskany przez rodziny smoleńskie i ich pełnomocników rząd, atakowana za głupotę i nieudolność prokuratura, coraz więcej okoliczności przemawiających za teorią zamachu – wszystko to mogło wpłynąć negatywnie na popularność gabinetu Tuska, słusznie oskarżanego o uległość wobec Rosji. Raport miał temu zapobiec i „udowodnić”, że rząd zachował się w sprawie Smoleńska w taki sposób, jak nakazywało prawo. Czy społeczeństwo da się na to nabrać – przekonamy się już za kilka miesięcy.

Raport, z którego nic nie wynika, to również dobry sposób, by uwagę społeczeństwa odwrócić od problemów i
bolączek, których dostarczył nam rząd Tuska. Wystąpienie Millera skierowało uwagę Polaków na dokument przez niego opracowany. Tym samym ucichły publiczne dyskusje wokół dramatycznego stanu finansów państwa, narastającego zadłużenia, galopujących cen i niekorzystnego dla kredytobiorców kursu franka szwajcarskiego. Do dyskusji na temat tych spraw Polacy wrócą dopiero wtedy, gdy raport Millera przestanie wywoływać emocje, czyli najwcześniej za kilkanaście dni. Przez ten czas o innych problemach nie będzie się mówić. To drugi, zamierzony przez rząd, cel opublikowania raportu.

Poza entuzjastycznymi komunikatami strony rosyjskiej z tego dokumentu nie wyniknie nic więcej. Eksperci z MSWiA przedstawili szereg ogólnych wniosków dotyczących koniecznych zmian w funkcjonowaniu Sił Powietrznych RP i zmian w resorcie obrony. Ich postulaty nie są zbyt odkrywcze: potrzeba więcej szkoleń dla pilotów, więcej treningów, ćwiczeń na symulatorach. Trzeba też wymienić maszyny służące do obrony polskiego nieba oraz zakupić lub wypożyczyć samoloty służące do przewozu VIP-ów. Wojsko polskie, a szczególnie Siły Powietrzne – zdaniem Millera – potrzebują głębokich reform organizacyjnych i kadrowych. Oczywiście Jerzy Miller nie odkrył Ameryki. O katastrofalnym stanie polskich sił zbrojnych – nie tylko lotnictwa – od dłuższego czasu mówią różni eksperci – m.in. były wiceminister obrony Romuald Szeremietiew.

Temat ten często poruszamy też na łamach „NCz!”. Tyle że my niejeden raz wskazywaliśmy przyczynę, dla której postulaty Jerzego Millera nigdy nie zostaną zrealizowane. To nadmiernie rozdmuchana wojskowa biurokracja, która wykonuje zadania zupełnie niepotrzebne, paraliżując przy tym całą armię. Wartość bojowa tej biurokracji jest zerowa, co do tego nikt nie ma wątpliwości. Natomiast efektem jej działania są kuriozalne pomysły, przepisy, niepotrzebne procedury, problemy stworzone sztucznie. Każdy, kto w przyszłości będzie chciał zreformować armię, musi zacząć od drastycznego ograniczenia biurokracji, czyli od zwolnienia kilkudziesięciu tysięcy niepotrzebnych urzędników z MON i drugich kilkudziesięciu tysięcy osób z instytucji podległych MON (np. Agencji Mienia Wojskowego). Zaoszczędzone w ten sposób pieniądze będzie można wówczas wydać na zakup sprzętu, na ćwiczenia dla pilotów, na paliwo do samolotów. Na to posunięcie jednak nigdy nie zdecyduje się aktualny rząd, który przyjął zgubną politykę powiększania biurokracji do rozmiarów monstrualnych. Tym samym więc postulaty raportu Millera pozostaną tylko na papierze.